01.11.2020 - Banses Gazetesi - Bandırma Güncel Haber

Hidrosefali nedir?06/03/2020

Kerem Bıkmaz

Yazarın şu ana kadar yazılmış 48 makalesi bulunuyor.
Paylas

Hidrosefali beyinde ventrikul denilen kaviteler icerisinde anormal beyin omurilik sivisi (BOS) birikimi ile karekterize bir durumdur. BOS, beyin ve omurilik etrafinda dolasir. BOS nin gorevi beyine fisiksel destek olmak, artik maddelerin atilmasi ve santral sinir sistemi (SSS) icerisinde.onemli maddelerin dagilimina olanak tanimaktir. Saglikli bir yetiskinde gunluk BOS uretimi yaklasik 500cc. dir. BOS akim yolu tikandigi zaman, veya emilimde bir sikinti olustugu zaman sivi birikmeye baslar, ventrikuller genisler, kafa icerisindeki basinc artar ve hidrosefali meydana gelir.
Normal Basincli Hidrosefali Nedir? NBH ventrikullerin genislemesine yol acan ancak kafa ici basinci cok az yada hic arttirmayan BOS birikimidir. Siklikla yaslilarda gorulur. Hareket bozuklugu, hafif demansiyel tablo ve idrar kacirmasi ile karekterize bir semptomlar eslik eder. Bu semptomlarin biri, ya da hepsi bir arada olabilir. Hastalarin cogunda BOS emilim yollarinda blokaja neden olan faktor bilinemez.
Normal Basincli Hidrosefaliye yol acan etmenler?
Olgularin pek cogunda altta yatan neden saptanamaz, yani idiopatiktir. Kafa travmasi, gecirilmis subaraknoid kanama, tumor veya kistler, subdural kanama, cerrahi sirasinda gorulen kanamalar, menenjit veya diger beyin enfeksiyonlari neticesinde NBH olusabilir. Bu predispozan faktorlerin hepsi BOS akim yollarinda enflamasyona yol acmak sureti ile hidrosefali yaparlar.
NBH semptomlari nelerdir?
Yurume Bozukluklari: Hafif bir denge probleminden ayakta duramama ve yuruyememeye kadar farkli tablolarda bulunabilir. Adimlar siklikla genis tabanli, kisa basamakli ve yavastir. NBH li hastalarin ayaklarini kaldirmalarinda, merdiven cikmalarinda bir sikinti vardir. Sik duserler. Ayni zamanda etraflarinda donmedede zorluk cekerler. Cok yavas ve pek cok adimda yururler. Denge sorunu ve yurumede cekilen sikinti ilk ve en sik gozlenen sikayettir.
Hafif duzeyde demans: Gunluk aktivitelere ilginin azalmasi, unutkanlik, rutin yapilan islerle mucadele etmede zorluk ve yakin donem hafiza bozuklugunu icerir. NBH lide gozlenen kognitif semptomlar cok siddetli olmadigi icin siklikla ihmal edilir ve yaslanmanin dogal bir sureci olarak degerlendirilir. Konusma yetenegi siklikla bozulmaz.
Kendilerinde bulunan sorunlardan siklikla farkinda olmazlar ve hatta inkar edebilirler. Bazi olgularda kognitif degisiklikler yalniz noropsikolojik degerlendirme ile saptanabilir. Mesane kontrolunde bozulma: Hafif olgularda sik tuvalete gitme ile kendini gosterirken, ileri olgularda mesane kontrolu tamamen bozulur. Nadiren diski kacirma olabilir.
Bazi hastalarda mesane problemleri hic ortaya cikmaz.
NBH hastalari siklikla 60 yas uzeri hastalar olduklari ve bu yas grubunda bu tarz semptomlarin normal oldugu dusunuldugu icen, insanlar genellikle bu problemler ile birlikte yasamak zorunda olduklarini dusunurler ve vucutlarinda olusan bu degisiklere kendilerini adabte etmeye calisirlar
NBH semptomlar ayni zamanda yaslilarda ortaya c ikabilecek diger bazi saglik sorunlarini taklit edebilir. Mesela gorulen kognitif semptomlar erken donem Alzheimer hastaligi olarak degerlendirilebilir. Ayni sekilde denge ve yurume sorunlari Parkinson hastaligi olarak dusunulebilir. Bazi hastalarda NBH ye bu hastaliklarinda eslik edebilecegi unutulmamalidir.
Alzheimer gibi her turlu senil ve presenil demansda beyin dokusunda atrofi ve kuculme gozlenir. Bu da beyin bosluklarinda genisleme ile sonuclanir. Boylece goruntunun cok benzemesinden oturu bazen birbirlerinden ayirt etmek gercekten guctur. Parkinson hastalarinda benzer semptomlar gorulebilmekle beraber, NBH lideki gibi beyin bosluklarinda genisleme nadiren gorulur. Benzer sekilde spinal stenoz denilen omuriligin bel seviyesinde sikismasi neticesinde yurume bozukluklari ve idrar kacirmalar olabilmekte ancak beyin bosluklarinda genisleme olmamaktadir.
Hastalar doktora ilk muracat ettiklerinde semptomlar aylar hatta yillar boyunca devam etmekte olabilir. Hidrosefali semptomlari zaman icerisinde artis gosterir. Artis hizi degiskenlik gostermekte ve hastalar fonksiyon kayiplari kritik noktaya geldiklerinde siklikla doktora giderler. Semptomlarin olus suresi ne kadar uzun ve semptomlar ne kadar siddetli ise, tedaviye yanit o adar gec olacaktir. Genel bir kural olarak tani ne kadar erken konursa tedavinin basarisinin o kadar fazla olacagi soylenebilir. Normal Basincli Hidrosefali Tanisi Nasil Konur Nadiren baska nedenler ile cekilen beyin goruntulemesinde genislemis ventrikuller saptanabilsede, siklikla semptomlarin hasta yada yakinlari tarafindan farkedilmesi neticesinde yapilan goruntulemelerde hastalik farkedilir. Normal basincli hidrosefalden suphelenildigi zaman taniyi netlestirmek, hastanin uygulanacak sant terapisine
yanitini tahmin edebilmek icin bir takim testler onerilmektedir.
Semptomlari arastirmaya yonelik klinik muayene Yurume bozuklugunun derecesi ve tipini belirlemek amaci ile hastanin yuruyusu ve etrafinda donmesi sorgulanir
Hastanin dikkati, reaksiyon zamani, hafiza durumu, konusma yetenegi ve ruhsal durumu bir takim sorular ile veya tam bir noropsikolojik test yardimi ile sorgulanir.
Idrara sik cikma, idrar sikligi veya inkontinans sorgulanir.
Her 3 semptomunda ayni hastada bulunmasi tani icin mutlak gerekli degildir.
MRI
Beyini goruntulemek icin radyo sinyalleri ve cok guclu bir miknatis kullanir. Pek cok insan icen guvenli, uygun ve agrisiz bir yontemdir. Islem 15 dakikadan uzun surer. MRI genislemis ventrikulleri , ayni zamanda BOS akimini saptarken ayni zamanda etraf beyin dokusu hakkindada bilgiler verir. MRI ayni zamanda aquaduct denilen dar bir BOS kanalindaki akimi ve buradaki basinci degerlendirme konusundada etkilidir. MRI hidrosefali tanisinda cok daha etkin olmakla birlikte kardiak pacemaker veya diger metalik implantlari olan hastalarda CT tercih edilmektedir.
CT X isinlari ve ozel bir goruntuleme teknigi kullanir. Islemin en buyuk avantaji MRI ya gore hizli sonuc vermesidir.
Lomber Ponksiyon BOS yaklasik basincini olcmeye ayni zamanda sividan tahlil yapmaya yardimci olur. Lokal anestezi altinda belin alt kismina ince bir igne ile girilerek 50 cc ye kadar BOSbosaltilir. Bu sayede semptomlarda gecici bir duzelmenin olmasi istenir. Eger bu islem sonrasinda semptomlarda gecici surelide olsa anlamli bir toparlanma olursa o zaman cerrahi tedavinin basarili olacagi soylenebilir. Eger lomber ponksiyona yanit negatif veya net olarak anlasilamamis ise daha ileri arastirmalar yapmak gerekir.
Eksternal Lomber Drenaj Bir cesit lomber ponksiyon varyasyonudur. Ince, fleksibl bir katater surekli BOS drenaji icin mesafeye yerlestirilir. Hastane ortaminda kalmayi ve takibi gerektirir. BOS basincini daha dogru sekilde olcmeye imkan tanir.
Intrakranyal Basinc monitorizasyonu Kafatasindan beyin veya venrikuller icerisine BOS basincini olcmek icin ufak bir katater gonderilerek uygulanir. Hastanede kalmayi ve takibi gerektirir.
Gunumuzde kullanilan Tedavi Alternatifleri Gunumuzde en sik kullanilan ve genellikle tek mumkun tedavi secenegi BOS kanallarini emilimin saglanabilecegi vucudun baska kisimlari ile birlestirmeye yarayan sant denilen sistemin cerrahi olarak yerlestirilmesidir. Pek cok sant sistemi 3 komponent icerir. 1. Beyin ventrikulleri veya lomberspinal kanal icerisine yerlestirilen toplayici bir katater.2. BOS akimini kontrol eden bir valf mekanizmasi. 3. BOS vucudun baska kisimlarina drene eden bir bosaltici katater. Bu amacla en sik kullanilan yer karin icerisinde peritondur ve kullanilan sistemede ventrikuloperitonel sant denir. Cerrahi sonrasinda sant sisteminin tum parcalari cilt altinda kalacak ve disaridan bir sey gorulmeyecektir.
Aquaduct darligi olan hastalarda endoskobik ucuncu ventrikulostomi denilen bir cerrahi mudahalede sant uygulamasina alternatif olabilir. Bu yaklasimda aquaduktaki daralmadan dolayi endoskop yardimi ile alternatif bir BOS akim yolu yapilir. Aquadaktaki daralma MRI ile saptanabilir. Endoskobik yaklasimin sonuclari yetiskinlerde farklilik arzetmektedir. Ucuncu ventrikulostomi uygulanan hastalarin bir kisminda semptomlarin duzelebilmesi icen sonrasinda sant takilmasi gerekebilir.
Santlama islemi icen uygun hastalar kimlerdir Bu amacla pek cok test ve arastirma gelistirilmis olmak ile birlikte, tek basina sant isleminin basarisini tahmin ettirebilecek bir faktor bulunmamaktadir.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ

deneme bonusu | kaçak bahis | bahis | betting site | film izle | deneme bonusu | xn--bets10giri-n9b.com